Site Yöneticisi Mürşidin Demircan teorik ve uygulamalı temel yangın eğitimine katılmıştır. Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığında görevli eğitmenler tarafından 02 Ekim 2026 Cuma günü verilen bu eğitim kapsamında edinilen temel bilgi ve uygulamaların, site sakinlerimizin de günlük yaşamda yararlanabileceği şekilde paylaşılması amacıyla bu bilgilendirme hazırlanmıştır.
Bu çalışma, itfaiye eğitimi sırasında aktarılan bilgiler ile uluslararası yangın güvenliği kaynaklarında öne çıkan temel uygulamalar dikkate alınarak, herkesin kolayca okuyup anlayabileceği kısa ve pratik bir kaynak olarak düzenlenmiştir.
Amaç; yangın çıkmasını beklemek değil, yangın anında doğru davranışı önceden bilmek ve hazırlıklı olmaktır.
🚨 Yangında En Önemli 10 Kural
1. PANİK YAPMA.
Önce kendini ve çevrendekileri düşün.
2. YANGINI FARK EDERSEN ÇEVRENDEKİLERİ UYAR.
Bağırarak veya varsa yangın alarmını kullanarak insanları haberdar et.
3. 112’Yİ ARA.
Yangın ihbarı Türkiye’de 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden yapılır.
4. GÜVENLİ ÇIKIŞ VARSA BİNAYI TERK ET.
Yangını söndürmeye çalışmak yerine önce can güvenliğini düşün.
5. ASANSÖRÜ KULLANMA.
Yangın sırasında asansörde kalabilir veya dumanın bulunduğu katta mahsur kalabilirsin.
6. DUMANIN İÇİNE GİRME.
Yoğun duman varsa dumanın içinden geçerek kaçmaya çalışma.
7. KÜÇÜK VE KONTROL EDİLEBİLİR DEĞİLSE YANGINA MÜDAHALE ETME.
Yangın büyüyorsa, yoğun duman varsa veya kaçış yolun tehlikeye giriyorsa hemen uzaklaş.
8. YAĞ YANGININA VE ELEKTRİK YANGININA SU DÖKME.
9. DIŞARI ÇIKTIYSAN TEKRAR BİNAYA GİRME.
İçeride insan, hayvan veya eşya kalmış olsa bile kurtarma işini itfaiyeye bırak.
10. İTFAİYE EKİPLERİNİN ÇALIŞMASINI ENGELLEME.
İtfaiye araçlarının önünü kapatma, ekiplerin çalışma alanına girme ve bildiğin önemli bilgileri görevlilere aktar.
Bu 10 kuralı hatırlamak bile yangın anında doğru karar vermemize yardımcı olabilir.
Aşağıda verilen konuları okumanız, konu başlıklarına tıklayarak ilgili videoları izlemeniz tavsiye edilir.
📞 112’yi Ararken Ne Söyleyeceğiz?
Yangın sırasında heyecanlanabiliriz.
Bu nedenle önceden ne söyleyeceğimizi bilmek önemlidir.
112’yi aradığımızda mümkün olduğunca sakin şekilde:
“Yangın var.”
diyerek başlayalım ve ardından:
- Açık adresi,
- site ve blok adını/numarasını,
- yangının bulunduğu katı veya bölümü,
- mümkünse daire numarasını,
- içeride mahsur kalan kişi olup olmadığını,
- ulaşılabilecek telefon numarasını
söyleyelim.
Örneğin:
“… Sitesi, … Blok, … katında yangın var. Duman çok yoğun. İçeride bir kişinin mahsur kaldığını düşünüyoruz.”
gibi açık bilgi vermek, ekiplerin olay hakkında hızlı bilgi sahibi olmasına yardımcı olur.
Telefonu görevli kapatmadan görüşmeyi sonlandırmayalım.
Türkiye’de yangın ihbarları 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden alınmaktadır.
🚪 Dışarı Çıkamıyorsak Ne Yapacağız?
Yangın nedeniyle koridor veya merdiven yoğun dumanla dolmuşsa:
Dumanın içine girmeyelim.
Güvenli bir odada kalıp:
- kapıyı kapatalım,
- duman girişini mümkün olduğunca azaltalım,
- 112’yi arayarak bulunduğumuz yeri bildirelim,
- pencere veya balkondan yerimizi itfaiyeye belli edelim.
Pencereden veya balkondan kendi başımıza atlamayalım.
Burada önemli olan, “ıslak bez koyarsam artık güvendeyim” diye düşünmemektir.
Islak bir bez zehirli yangın gazlarına karşı koruyucu solunum cihazı değildir.
🌫️ Duman Varsa
Yangında alev kadar, hatta bazı durumlarda alevden daha fazla duman ve zehirli gazlar tehlike oluşturabilir.
Bu nedenle:
Dumanın içine girmemek, mümkün olduğunca alçaktan ilerlemek ve güvenli çıkışa ulaşmak temel davranıştır.
Ancak “zeminden belirli bir yükseklikte kesinlikle temiz hava vardır” diye düşünmemeliyiz.
Yangının ve dumanın davranışı; binaya, havalandırmaya ve yangının türüne göre değişebilir.
Uluslararası yangın güvenliği eğitimlerinde de “dumanın altında alçaktan ilerleme” ve çıkış yolu dumanla kapanmışsa bulunduğun yerde güvenli şekilde yardım çağırma yaklaşımı kullanılmaktadır.
🧯 Yangın Söndürme Tüpünü Ne Zaman Kullanabiliriz?
Burada çok önemli bir ayrım var.
Yangın söndürme cihazı:
- küçük,
- başlangıç aşamasında,
- büyümeyen,
- bulunduğumuz ortamı yoğun dumanla doldurmamış,
- arkamızdaki kaçış yolu açık
bir yangında kullanılabilir.
Bunun dışındaki durumlarda yangına müdahale etmeyelim.
Yangın söndürme cihazını kullanırken genel olarak cihazın pimi çekilir ve söndürücü alevin üzerine değil, yangının kaynağına yönlendirilir.
Ancak yangın söndürme cihazının nasıl kullanılacağını en doğru şekilde uygulamalı eğitimde öğrenmek gerekir.
Uluslararası rehberlerde de taşınabilir yangın söndürücülerin yalnızca küçük, büyümeyen ve müdahale eden kişinin kaçış yolunun açık olduğu yangınlarda kullanılması önerilmektedir.
🍳 Mutfakta Yağ Alev Alırsa
Bu, evlerde en sık karşılaşabileceğimiz yangın türlerinden biridir.
Yanan yağın üzerine kesinlikle su dökmeyelim.
Su, kızgın yağın etrafa saçılmasına ve yangının büyümesine neden olabilir.
Güvenliyse:
- ocağı kapatalım,
- uygun bir kapakla tavayı kapatalım,
- yangın battaniyesini kullanmayı biliyorsak eğitimde gösterilen şekilde kullanalım,
- yangın büyüyorsa hemen uzaklaşalım.
Tavayı taşımayalım.
Kapağı da yağ tamamen soğuyana kadar açmayalım.
Mutfakta yemek pişirirken ocağı gözetimsiz bırakmamak da yangını önlemenin en önemli yollarından biridir.
⚡ Elektrik Yangınında
Prizden, elektrik panosundan veya elektrikli bir cihazdan duman veya alev çıkıyorsa:
SU DÖKMEYELİM.
Güvenli şekilde ulaşabiliyorsak enerji kesilebilir.
Ancak elektrik panosuna ulaşmak için yangına veya yoğun dumana yaklaşmamız gerekiyorsa kendimizi tehlikeye atmayalım.
Yangın büyüyorsa:
Uzaklaş → kapıyı kapat → 112’yi ara.
⛽ Gaz Kokusu Varsa
Eve girdiğimizde yoğun doğalgaz veya tüp gaz kokusu alırsak:
Elektrik düğmelerine dokunmayalım.
- Lamba açıp kapatmayalım.
- Kibrit veya çakmak yakmayalım.
- Fiş takıp çıkarmayalım.
- Telefonu içeride kullanmayalım.
- Güvenli şekilde dışarı çıkalım.
- Dışarı çıktıktan sonra 112’yi, doğalgaz acil durumları için ilgili hattı arayalım.
Temel kural:
Kıvılcım oluşturabilecek hiçbir işlem yapmayalım.
🏃 Yangın Merdiveni Ve Kaçış Yolları
Katlar arasında merdiven arası geçiş yolları, koridor, yangın merdiveni ve diğer kaçış yolları her zaman açık ve kullanılabilir durumda olmalıdır.
Buralara:
- bisiklet,
- koli,
- ayakkabılık,
- sandalye,
- çocuk arabası,
- saksı,
- hurda veya başka eşyalar
bırakmayalım.
Normal zamanda küçük bir engel gibi görünen bir eşya, yoğun duman altında ciddi bir tahliye engeline dönüşebilir.
Yangın çıkınca eşyaları kaldıracak zamanımız olmayabilir.
🚪 Yangın Kapıları
Yangın kapılarını gelişigüzel şekilde açık tutmayalım.
Bu kapıların yangın ve dumanın yayılmasını sınırlamada önemli görevleri olabilir.
Kapıyı açık tutmak için:
takoz, sandalye, taş veya başka bir cisim kullanmayalım.
🔋 Telefonlar, Scooterlar Ve Lityum Piller
Bugün evlerimizde telefon, tablet, bilgisayar, elektrikli bisiklet, scooter ve başka birçok lityum pilli cihaz bulunuyor.
Bunların bataryaları da yangın riski oluşturabilir.
Özellikle:
- aşırı ısınan,
- şişen,
- şekli değişen,
- koku çıkaran,
- sızıntı yapan,
- hasarlı
bataryaları kullanmaya devam etmeyelim.
Bataryaları ürünün kullanım talimatlarına uygun şekilde şarj edelim ve hasarlı bataryaları normal çöpe atmayalım.
ABD İtfaiye İdaresi (USFA), lityum iyon bataryalarda aşırı ısınma, şişme, şekil değişikliği, koku ve sızıntı gibi belirtilerin yangın tehlikesine işaret edebileceğini belirtiyor.
🔔 Duman Dedektörü
Yangını erken fark etmek hayat kurtarabilir.
Bu nedenle uygun yerlerde duman dedektörü bulundurulması ve düzenli olarak kontrol edilmesi önemlidir.
Uluslararası uygulamalarda duman dedektörlerinin her katta, uyuma alanlarının içinde ve yakınında bulunması; düzenli olarak test edilmesi önerilmektedir.
Ancak dedektörün amacı yangını söndürmek değil, bize erken uyarı vermektir.
👨👩👧 Ailemizle Yangın Planı Yapalım
Her aile bugün birkaç dakika ayırarak şu soruların cevabını belirleyebilir:
Yangın çıkarsa hangi kapıdan çıkacağız?
Alternatif çıkışımız neresi?
Dışarıda nerede buluşacağız?
Çocuklara kim yardımcı olacak?
Yaşlı veya hareket etmekte zorlanan bir kişi varsa kim yardımcı olacak?
Uluslararası yangın güvenliği kuruluşları, ailelerin her odadan mümkünse iki kaçış yolunu bilmesini ve kaçış planını düzenli olarak uygulamasını öneriyor.
🔥 Yangının Temel Mantığı
Yangını anlamanın en kolay yolu, üç unsurdan söz etmektir:
Yanıcı madde + oksijen + ısı = yangın
Bu üç unsurdan biri ortadan kaldırıldığında yangın sönebilir.
Fakat burada önemli olan şudur:
Yangını söndürmeye çalışmak hiçbir zaman kendi hayatımızı tehlikeye atmamız anlamına gelmez.
Küçük ve güvenli bir başlangıç yangını ile büyümüş, yoğun duman oluşturan bir yangın aynı değildir.
Ne zaman müdahale edeceğimizi bilmek kadar, ne zaman kaçacağımızı bilmek de yangın eğitiminin bir parçasıdır.
🏠 Yangın Çıkmadan Bugün Ne Yapabiliriz?
Bugün evimize gittiğimizde sadece birkaç dakika ayıralım:
✓ Yangın merdiveninin yerini öğrenelim.
✓ Yangın söndürme cihazının yerini görelim.
✓ Kaçış yollarımızı kontrol edelim.
✓ Koridor ve merdivenlerde eşya olup olmadığına bakalım.
✓ Ailemizle buluşma noktamızı belirleyelim.
✓ Duman dedektörümüz varsa çalışıp çalışmadığını kontrol edelim.
✓ Çocuklarımıza yangın alarmı duyduklarında ne yapacaklarını anlatalım.
✓ Evimizde yangın çıkarsa hangi yoldan çıkacağımızı konuşalım.
Uluslararası yangın güvenliği çalışmalarında özellikle çalışan duman alarmı + önceden hazırlanmış ve uygulanmış kaçış planı birlikte temel hazırlık unsurları olarak öne çıkarılıyor.
⚠️ Son Bir Uyarı
Yukarıda aktarılanlar, sahadan gelen itfaiye görevlisi eğitmen tarafından teorik ve uygulamalı temel yangın eğitiminde verilen bilgilerin kısa bir özetidir.
Unutmayınız, her yangın aynı değildir. Yangının türü, binanın yapısı, dumanın durumu, elektrik ve gaz tesisatı, kullanılan söndürme maddesi ve olayın diğer şartları müdahale yöntemini değiştirebilir. Bu nedenle; sadece bu metni okuyarak yangına müdahale konusunda kendimize güvenmeyiz. Mümkün olduğunca itfaiye veya yetkili kuruluşlar tarafından verilen yangın güvenliği eğitimlerine katılınız; yangın söndürme cihazlarının kullanımını ve bina tahliyesini uygulamalı olarak öğreniniz. Ailenize de bu bilgileri anlatınız ve mümkünse tahliye tatbikatlarına katınız. Yangın çıktığında öğrenmek için zamanınız olmayabilir. Yangını beklemeyelim; yangın çıkmadan hazırlıklı olalım.
Yangında önce can güvenliği, sonra diğer her şey.
